Η κάλπικη διαμάχη ΤΕΕ και ορισμένων δημάρχων για το ύψος των κτιρίων

της Αφροδίτης ΑΥΓΕΡΙΝΟΥ*
Η αντιπαράθεση που έχει ξεσπάσει μεταξύ κάποιων δημάρχων της Αττικής και του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ) με αφορμή το ύψος των κτιρίων που επιτρέπει ο αποκαλούμενος «Νέος Οικοδομικός Κανονισμός» (ΝΟΚ) αποτελεί άλλη μια κάλπικη διαμάχη, όπως αυτές που εκτυλίσσονται συνήθως παραμονές εκλογών.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, εκτός από τις ευρωεκλογές στις 9 Ιούνη έχουμε και τις εκλογές στις 19 Μάη για την ανάδειξη νέας ηγεσίας του ΤΕΕ, όπου είναι εγγεγραμμένοι πάνω από 100.000 μηχανικοί.

Από τη μια κάποιες δημοτικές αρχές, με τις αποφάσεις τους περί αναστολής έκδοσης οικοδομικών αδειών με bonus, εμφανίζονται ως «υπερασπιστές της δημοκρατίας, του Συντάγματος και της προστασίας του περιβάλλοντος».

Και από την άλλη η ηγεσία του ΤΕΕ, με τις δηλώσεις του προέδρου του, παριστάνει τον υπέρμαχο του δικαιώματος των μηχανικών, των οικοδόμων και συνολικά του τεχνικού κόσμου να έχει δουλειά.

«Δυο γάιδαροι μαλώνανε σε ξένο αχυρώνα»

Ορισμένοι δήμαρχοι της πολυδιαφημισμένης «Αθηναϊκής Ριβιέρας» ανακάλυψαν σήμερα, 22 χρόνια μετά την ψήφιση του Οικοδομικού Κανονισμού, ότι από την εφαρμογή του κερδίζει το κατασκευαστικό κεφάλαιο! Σηκώνουν την παντιέρα ενάντια στις πολυώροφες οικοδομές όταν αυτές κρύβουν τη θέα ορισμένων πλούσιων δημοτών τους και την ίδια ώρα χειροκροτούν τα σχέδια ανέγερσης ουρανοξυστών ύψους 200 μ. και 50 ορόφων στο Ελληνικό, που βαφτίζονται «Τοπόσημα».

Αλλωστε όλοι τους, μαζί και οι εκάστοτε ηγεσίες του ΤΕΕ, όλα αυτά τα χρόνια υποκλίνονται στο ξεπούλημα του μεγαλύτερου οικοπέδου της Ευρώπης, του «Ελληνικού», στη LAMDA του Λάτση, για να χτιστεί μια πόλη πλουσίων με 1.194 κατοικίες, με μέση τιμή πώλησης 7.630 ευρώ/τ.μ.

Πρόκειται για ένα ακόμα ψευτοδίλημμα που πάει να παγιδεύσει και να αποπροσανατολίσει τον λαό, ότι δήθεν αρκεί η προσωρινή αναστολή εφαρμογής ορισμένων άρθρων του ΝΟΚ για να προστατευτεί το οικιστικό περιβάλλον από την υπερδόμηση, όπως διατείνονται οι τοπικές διοικήσεις των δήμων.

Οπως επίσης είναι αυταπάτη ότι οι εργαζόμενοι μηχανικοί, οι οικοδόμοι και άλλοι εργαζόμενοι τεχνικοί πρέπει να υποκλιθούν στην κυβερνητική πολιτική.

Πρωταγωνιστές και από τις δύο πλευρές είναι στελέχη της ΝΔ, που εκτός των άλλων ανοίγουν τον δρόμο στην κυβέρνηση να εμφανιστεί ως «σωτήρας», με την υποβολή μιας τάχα νέας συμβιβαστικής μεταβατικής νομοθετικής ρύθμισης, που θα μεταβάλει το ύψος της προσαύξησης των κτιρίων ανάλογα με τον συντελεστή δόμησης κάθε περιοχής.

Για τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό

Η αλήθεια είναι ότι ο Νέος Οικοδομικός Κανονισμός δεν είναι «νέος». Ψηφίστηκε το 2012 και μέχρι σήμερα συνεχώς τροποποιείται. Ολες οι κυβερνήσεις επομένως, ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ, ΝΔ, έχουν συνδιαμορφώσει και υλοποιήσει το υπάρχον νομοθετικό πλαίσιο με στόχο τη μεγιστοποίηση της εκμετάλλευσης της γης και την κερδοφορία του κατασκευαστικού κεφαλαίου.

Η «υπερδόμηση» που ανακάλυψαν σήμερα οι δήμαρχοι προβλεπόταν πολύ πριν τα «επιπλέον bonus» που νομοθετήθηκαν το 2020, ως τροποποίηση ορισμένων άρθρων του Οικοδομικού Κανονισμού.

Οι μηχανικοί που εργάζονται στις κτιριακές μελέτες και χρησιμοποιούν τον ΝΟΚ γνωρίζουν καλά ότι όλα τα άρθρα συμπληρώνουν το ένα το άλλο. Οτι οι παρεκκλίσεις και τα bonus οδηγούν σε ψηλότερα κτίρια, με δυνατότητα μέχρι και υπερδιπλασιασμού της δόμησης και του όγκου σε σχέση με όσα ίσχυαν πριν το 2012, όταν η κατασκευαστική δραστηριότητα ήταν μειωμένη λόγω της καπιταλιστικής οικονομικής κρίσης.

Γνωρίζουν ότι δεν είναι μόνο ο ΝΟΚ υπαίτιος για το παραγόμενο αποτέλεσμα. Υπάρχει και ο ν. 4495/17, που ψηφίστηκε επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ και επιτρέπει την έκδοση οικοδομικών αδειών με αποκλειστική ευθύνη του μηχανικού, χωρίς ουσιαστικό έλεγχο της πολεοδομίας, με ιδιώτες ελεγκτές δόμησης, που ελέγχουν μόνο αν εφαρμόζονται τα συγκεκριμένα σχέδια και όχι το περιεχόμενο των μελετών. Ειδικά στις περιπτώσεις που ζητούνται ευνοϊκοί όροι (κατ’ εφαρμογή των επίμαχων άρθρων του ΝΟΚ), ο ν. 4495/17 προβλέπει ότι για την έκδοση της σχετικής άδειας ανέγερσης κτιρίου απαιτείται μόνο θετική γνωμοδότηση Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής ως προς την τήρηση ή μη των προϋποθέσεων που παρέχουν τα bonus.

Τόσο η νέα μεταβατική ρύθμιση της κυβέρνησης, όσο και τα νέα πολεοδομικά σχέδια που θα εγκριθούν τα επόμενα χρόνια, κινούνται στην ίδια κατεύθυνση.

Ετσι, θα διαιωνίζεται μια αδιέξοδη, κάλπικη αντιπαράθεση για το ύψος της προσαύξησης των οικοδομών και θα συνεχίζεται η επέκταση των πόλεων χωρίς ουσιαστικό έλεγχο, χωρίς πρόβλεψη αναβάθμισης των αναγκαίων υποδομών των δήμων (από την Υγεία μέχρι την ύδρευση – αποχέτευση), χωρίς εξασφάλιση επαρκούς ηλιασμού των κτιρίων, επαρκών ελεύθερων χώρων και πλατιών δρόμων, χωρίς προστασία της ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς.

Και η κυβέρνηση θα παίζει το παιχνίδι του προνομιακού διαχωρισμού ορισμένων περιοχών από επιβαρύνσεις με βάση τον συγκεκριμένο συντελεστή δόμησης κάθε περιοχής. Πάνω σε αυτό το έδαφος ευνοούνται και τα σχέδια συγκεκριμένων ομίλων απέναντι στους ανταγωνιστές τους.

«Πράσινες» ταράτσες και μπαλκόνια, πισίνες, πολυτελή διαμερίσματα, μεζονέτες με πατάρια και σοφίτες, ανεβάζουν την τιμή πώλησης του παραγόμενου προϊόντος. Πολυώροφες πολυτελείς πολυκατοικίες – «θηρία», που πωλούνται ως πρότυπα «ενεργειακής σχεδίασης» σε πλούσιους (Ελληνες και αλλοδαπούς), είτε για δική τους χρήση είτε ως τουριστική επένδυση στην κατοικία.

Οι συγκεκριμένοι δήμαρχοι και η ηγεσία του ΤΕΕ δεν είπαν κουβέντα για το ειδικό καθεστώς όρων δόμησης της επένδυσης στο Ελληνικό, που εξαιρείται πλήρως από κάθε οικοδομικό περιορισμό που ισχύει στην υπόλοιπη χώρα και νομοθετήθηκε για τη μεγιστοποίηση του κέρδους του επενδυτή και των κατασκευαστικών ομίλων.

Αυτός είναι ο «θαυμαστός νέος κόσμος» που αναδύεται στην ευρύτερη περιοχή της μεγαλύτερης επένδυσης στα νότια, αλλά και της κατασκευαστικής έκρηξης που σημειώνεται στα βόρεια του Λεκανοπεδίου (VoriaProject) και οδηγεί σε παραπέρα εκτόξευση των τιμών των ακινήτων.

Την ίδια ώρα οι παραγωγοί αυτού του πλούτου (μισθωτοί μηχανικοί, οικοδόμοι κ.λπ.) δουλεύουν με εξαντλητικά ωράρια και μισθούς που εξανεμίζονται από τον πληθωρισμό και τη φοροληστεία.

Οι όποιες επιπτώσεις από τις αποφάσεις του ΣτΕ σε σχέση με την αναστολή ή μη εφαρμογή διατάξεων του ΝΟΚ και την εκτός σχεδίου δόμηση θα επιβαρύνουν τους αυτοαπασχολούμενους και τους εργαζόμενους των μικρών τεχνικών γραφείων. Οι μεγάλες κατασκευαστικές εταιρείες και οι όμιλοι θα συνεχίσουν να χτίζουν, επειδή μπορούν να διευθετήσουν και να αμβλύνουν τις επιπτώσεις αυτές.

Με το ΚΚΕ για κατοικίες και πόλεις με γνώμονα τις λαϊκές ανάγκες

Η διένεξη για την κατάργηση κάποιων άρθρων του ΝΟΚ είναι καθαρά προσχηματική και αφήνει στο απυρόβλητο την ουσία της πολιτικής που βιώνουμε, ως αποτέλεσμα του τρόπου παραγωγής του δομημένου περιβάλλοντος με γνώμονα το καπιταλιστικό κέρδος, εδώ και δεκαετίες.

Οταν μάλιστα το Δημόσιο είναι ο «πρώτος παραβάτης», αφού δεν ελέγχει ούτε τα δικά του κτίρια. Σχολεία, νοσοκομεία, γέφυρες, Ολυμπιακές εγκαταστάσεις, ΟΑΚΑ κ.λπ. βρίσκονται στο έλεος της εγκατάλειψης, θέτοντας σε κίνδυνο τη ζωή των χρηστών. Τα περί προστασίας του περιβάλλοντος και αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής αποτελούν το πρόσχημα για την ακόμα ισχυρότερη κρατική στήριξη του κεφαλαίου, με νομοθετικές ρυθμίσεις, επιδοτήσεις και κεφάλαια από το Ταμείο Ανάκαμψης και τον κρατικό προϋπολογισμό.

Οι δυνάμεις του ΚΚΕ από κάθε βήμα – στη Βουλή, στην Τοπική Διοίκηση, στο ΤΕΕ, στους συλλόγους των μηχανικών (ΕΜΔΥΔΑΣ, ΣΑΔΑΣ κ.λπ.), στα σωματεία των εργαζομένων στις Κατασκευές – και με κάθε τρόπο κατήγγειλαν τις μεθοδεύσεις και αποκάλυψαν τον πραγματικό στόχο και τις επιπτώσεις όλων των προηγούμενων κυβερνήσεων, ΝΔ, ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ, και της σημερινής, που με ένα πλέγμα νομοθετημάτων υπηρέτησαν και υπηρετούν την κερδοφορία των τραπεζικών και κατασκευαστικών ομίλων, η οποία στηρίζεται στο ξεζούμισμα των εργαζομένων και στην αφαίμαξη της λαϊκής οικογένειας με την πανάκριβη στέγη. Βρίσκονται στην πρώτη γραμμή του αγώνα για την ικανοποίηση των λαϊκών αναγκών στις πόλεις σύμφωνα με τις μεγάλες σύγχρονες δυνατότητες.

Η συνδυασμένη προστασία του δομημένου και αδόμητου περιβάλλοντος και η εξασφάλιση σύγχρονης, ποιοτικής λαϊκής στέγης για τον λαό προϋποθέτουν μια ανώτερη οργάνωση της κοινωνίας, την Ελλάδα και την Ευρώπη του σοσιαλισμού. Η στάση κάθε κόμματος για το ζήτημα της κατοικίας πρέπει να αποτελέσει κριτήριο ψήφου και στις ερχόμενες ευρωεκλογές.

*Η Αφροδίτη Αυγερινού είναι μέλος του Τμήματος Περιβάλλοντος της ΚΕ του ΚΚΕ και μέλος του ΔΣ του Πανελλήνιου Συλλόγου Αρχιτεκτόνων (ΣΑΔΑΣ – ΠΕΑ)
(αναδημοσίευση άρθρου από την εφημερίδα Ριζοσπάστης, 27-28/4/2024)
Η κάλπικη διαμάχη ΤΕΕ και ορισμένων δημάρχων για το ύψος των κτιρίων

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Scroll to top